İçeriğe geç

Yönetici Rehberi

Enflasyon Döneminde Apartman Bütçesi Nasıl Yapılır?

Enflasyon döneminde apartman bütçesi nasıl yapılır? Gider kalemleri, 7579 sonrası geçici proje sınırı ve örnek bütçe tablosuyla yönetici rehberi.

· 4 dk okuma

İçindekiler

Kısa cevap: Enflasyon döneminde apartman bütçesi, geçen yılın gerçekleşen giderlerine tek bir oran eklenerek değil, her gider kalemi kendi artış sürücüsüne göre ayrı ayrı tahmin edilerek hazırlanır: personel giderleri ücret artışına, enerji tarifelere, bakım sözleşmeleri sözleşme maddelerine göre. Ortaya çıkan tahmin, KMK m.37 uyarınca işletme projesi olarak kat malikleri kurulunda onaylanır. Onaylı proje yokken yöneticinin hazırlayacağı geçici projede ise mevcut projeye göre artış, yeniden değerleme oranını aşamaz.

Yüksek enflasyonda en sık yapılan hata, ocakta hazırlanan bütçenin ağustosta yetmemesidir. Bu rehber, yıl ortasında ek aidat toplamak zorunda kalmamak için bütçeyi nasıl kuracağınızı adım adım anlatıyor.

Yasal Çerçeve: Bütçe = İşletme Projesi

Kanundaki adıyla apartman bütçesi işletme projesidir. 7579 sayılı Kanunla değişen KMK m.37'ye göre proje kat malikleri genel kurulunda onaylanır; asgari içeriği şudur:

“Bu projede özellikle: a) Anagayrimenkulün bir yıllık yönetiminde tahmini olarak gelir ve gider tutarları; b) Tüm giderlerden her kat malikine, bu Kanunun 20 nci maddesindeki esaslara göre düşecek tahmini miktar; c) Her kat malikinin 20 nci maddedeki esaslara göre vermesi gereken avans tutarı; Gösterilir.” (KMK m.37/2)

Enflasyon açısından en kritik hüküm, 7579 sayılı Kanunla eklenen geçici proje sınırıdır:

“Mevcut işletme projesi varsa, geçici işletme projesi için öngörülen bedel, yürürlüğü devam eden işletme projesi bedelinin takvim yılı başından geçerli olmak üzere, her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranından fazla olmamak kaydıyla belirlenir ve yukarıda belirlenen usulde kat malikleri kuruluna sunulur.” (KMK m.37, 7579 s. Kanun m.4 ile eklenen fıkra)

Bu sınır yalnızca yöneticinin genel kurul öncesi uyguladığı geçici proje içindir. Gerçek ihtiyaç daha yüksekse çözüm, gerekçeli bütçeyi genel kurulda onaylatmaktır.

Adım Adım Bütçe Hazırlığı

Adım 1: Geçen 12 ayın gerçekleşen giderlerini çıkarın

Banka dökümü, faturalar ve işletme defteri üzerinden her kalemin gerçekleşen tutarını yazın. Tahmin değil, gerçekleşen rakam esas alınmalıdır; aksi halde hata her yıl büyür.

Adım 2: Kalemleri artış sürücüsüne göre gruplayın

Kalem grubuArtışı belirleyenTahmin yöntemi
Kapıcı, temizlik, güvenlik personeliAsgari ücret ve sözleşme ücreti, SGK primleriAçıklanan veya beklenen ücret artışı; ocak ve temmuz dönemlerini ayrı düşünün
Ortak elektrik, doğalgaz/yakıt, suTarife güncellemeleri ve tüketimSon tarife + mevsimsel tüketim; kış aylarına ağırlık verin
Asansör, jeneratör, hidrofor bakımıBakım sözleşmesinin fiyat maddesiSözleşmedeki artış formülü veya firmadan yeni teklif
Bina sigortası, DASKPoliçe yenileme fiyatıYenileme teklifini bütçe öncesinde isteyin
Küçük onarım, sarfGenel fiyat artışıGerçekleşen tutar × makul enflasyon varsayımı
Yedek akçeKurul kararıHedef tutar / süre

Asgari ücret, tarifeler ve yeniden değerleme oranı her yıl değişir; bütçeye yazmadan önce güncel değerleri resmi kaynaklardan kontrol edin.

Adım 3: Nakit akışını aylara bölün

Yıllık toplamı 12'ye bölmek kâğıt üzerinde dengeli görünür; ama yakıt kışın, personel artışı yılın ortasında gelir. Ay ay gider tahmini yapıp kasanın hangi ayda eksiye düşeceğini görün. Açık çıkan aylar için ya ilk aylarda biraz daha yüksek avans toplanmasını ya da küçük bir tampon ayrılmasını önerin. Büyük ve öngörülebilir giderler için yedek akçe ayırmak, yıl ortası ek toplamayı azaltır.

Adım 4: Daire paylarını hesaplayın

Aksine anlaşma yoksa kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderleri eşit, diğer giderler arsa payı oranında paylaştırılır (KMK m.20/1).

Adım 5: Geçici projeyi sınırla karşılaştırın

Genel kuruldan önce geçici proje uygulayacaksanız mevcut proje bedelini yeniden değerleme oranıyla çarparak üst sınırı bulun. Hesabı aidat zammı hesaplama aracıyla yapabilirsiniz; ayrıntılı açıklama için geçici işletme projesi ve yeniden değerleme sınırı yazısına bakın.

Adım 6: Gerekçeli bütçeyi genel kurula sunun

Her kalemin yanına kısa bir gerekçe yazın (“asansör bakım sözleşmesi yeni teklif”, “ortak elektrik son tarife”). Proje bildirildikten sonra en geç üç ay içinde genel kurulda aynen veya değiştirilerek kabul edilmesi için karar alınır (KMK m.37/3).

Örnek Bütçe Tablosu (20 Daire)

KalemGeçen yıl gerçekleşenVarsayımYeni yıl tahmini
Kapıcı (ücret + SGK)540.000 TL%30 ücret artışı702.000 TL
Ortak elektrik96.000 TL%35 tarife + tüketim129.600 TL
Asansör bakımı60.000 TLSözleşme: %2575.000 TL
Temizlik malzemesi, küçük onarım48.000 TL%3062.400 TL
Bina sigortası36.000 TLYenileme teklifi45.000 TL
Yedek akçe0 TLKurul kararı60.000 TL
Toplam780.000 TL1.074.000 TL

Varsayımlar yalnızca örnektir. Yeni toplam, geçen yıla göre yaklaşık %37,7 artış demektir. Yürürlükteki proje 780.000 TL ise ve örnek olarak 2025 yılı için ilan edilen %25,49 yeniden değerleme oranı uygulansaydı (VUK Genel Tebliği Sıra No: 585), geçici projede üst sınır yaklaşık 978.822 TL olurdu. Aradaki fark ancak genel kurulun onaylayacağı gerekçeli bütçeyle karşılanabilir. Yeni yıl bütçesi için bir önceki yıla ilişkin ilan edilen güncel oranı kontrol edin.

Enflasyonda Bütçeyi Tutmanın 4 Pratik Yolu

  • Uzun süreli sabit fiyatlı sözleşmelerden kaçının ama artış formülü belirli sözleşmeleri tercih edin; sürpriz azalır.
  • Gerçekleşen ile planlananı her ay karşılaştırın; sapma erken görülürse kurul zamanında toplanır.
  • Ek ihtiyacı doğru araçla karşılayın: Beklenmeyen büyük gider için ek toplama kurallarını beklenmeyen gider için ek aidat yazımızda anlattık.
  • Şeffaf olun: Kalem kalem gerekçe gören malikler artışı daha kolay kabul eder.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.

Kaynaklar

Sık Sorulan Sorular

Apartman bütçesi kim tarafından onaylanır?
7579 sayılı Kanunla değişen KMK m.37'ye göre işletme projesi kat malikleri genel kurulunda onaylanır. Onaylı proje yoksa yönetici gecikmeksizin geçici bir proje yapar ve proje en geç üç ay içinde genel kurulda karara bağlanır.
Yönetici geçici bütçede aidatı ne kadar artırabilir?
Mevcut işletme projesi varsa geçici projedeki bedel, yürürlükteki proje bedelinin bir önceki yıl için VUK mük. m.298'e göre ilan edilen yeniden değerleme oranından fazla artırılamaz. Örneğin 2025 yılı için ilan edilen oran %25,49'dur. Daha yüksek artış için genel kurul kararı gerekir.
Enflasyonda bütçeye tek bir artış oranı uygulamak doğru mu?
Önerilmez. Personel, enerji, bakım sözleşmeleri ve sigorta farklı hızlarda artar. Her kalemi kendi artış sürücüsüne göre tahmin etmek, yıl ortasında açık çıkma riskini azaltır ve genel kurulda gerekçe sunmayı kolaylaştırır.
Bütçe yıl ortasında yetmezse ne yapılır?
Ek ihtiyaç kat malikleri kuruluna götürülür ve ek toplama veya bütçe revizyonu için karar alınır. Bu riski azaltmak için kış giderlerini ve ücret artış dönemlerini aylık nakit planına yansıtmak ve yedek akçe ayırmak faydalıdır.
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için bir avukata veya yeminli mali müşavire danışmanızı öneririz.

Konu rehberleri:Aidat ve ortak giderler

Yazar

Buğra Sözeri

Apartman Portal kurucusu, yazılım geliştirici

Buğra Sözeri, apartman ve site yönetimini şeffaflaştırmak için Apartman Portal'ı kuran yazılım geliştiricidir. Ürünün aidat, tahsilat, işletme projesi ve sakin paneli modüllerini yöneticilerin gerçek ihtiyaçlarından yola çıkarak tasarlar.