Merkezi ısıtmada yakıt gideri nasıl paylaşılır?

Pay ölçer veya ısı sayacı bulunan binalarda fatura, ortak kullanım payı ve bireysel tüketim payı olarak ikiye ayrılır. Ortak pay m²'ye, bireysel pay ölçüm değerlerine göre dağıtılır. Uygulamada yüzde 30 ortak, yüzde 70 bireysel ayrımı bilinir; güncel oranı yönetmelikten kontrol edin.

Boş daire kalorifer parası öder mi?

Evet, ortak kullanım payından m²'si oranında öder. Bireysel tüketim payı ise pay ölçer okumasına göre hesaplandığından hiç ısıtılmayan dairede bu kısım sıfıra yakın çıkar.

Pay ölçer ile ısı sayacı arasındaki fark nedir?

Pay ölçer her radyatöre takılır ve oransal birim verir. Isı sayacı (kalorimetre) daire girişine takılır ve tüketilen enerjiyi kWh olarak ölçer. Hangisinin kullanılacağı tesisatın dikey veya yatay olmasına bağlıdır.

Kat malikleri kurulu yüzde 30 ortak payı değiştirebilir mi?

Paylaştırma usulü yönetmelikten doğar ve emredici nitelikte kabul edilir; bu nedenle kurul kararıyla boş daireleri tamamen muaf tutmak gibi değişiklikler sorun yaratabilir. Karar almadan önce yönetmeliğin güncel metnini ve bir uzmanı dinleyin.

Pay ölçer yoksa gider nasıl bölünür?

Ölçüm sistemi yoksa yönetim planındaki hüküm, hüküm yoksa KMK m.20'deki genel kural uygulanır. Binanın ölçüm sistemi kurma zorunluluğunu Enerji Verimliliği Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden kontrol edin.

Merkezi Isıtmada Yakıt Gideri Paylaşımı

Merkezi ısıtmada yakıt faturası nasıl bölünür? Pay ölçer ve ısı sayacı, ortak ve bireysel pay oranı, boş dairenin payı ve adım adım örnek hesap tablosu.

Kış geldiğinde merkezi ısıtmalı binalarda en çok tartışılan konu yakıt faturasının nasıl bölüneceğidir. Güney cephedeki daire az yaktığını, çatı katı çok ödediğini, boş dairenin sahibi ise hiç kullanmadığı için ödememesi gerektiğini düşünür. Bu tartışmaların çoğu, konuyu düzenleyen yönetmeliğin bilinmemesinden kaynaklanır. Bu yazıda pay ölçer ve ısı sayacının farkını, yakıt giderinin ortak ve bireysel kısımlara nasıl ayrıldığını, boş dairelerin durumunu ve örnek bir hesabı anlatıyoruz.

Hangi Mevzuat Uygulanır?

Konunun temel kaynağı, Merkezi Isıtma ve Sıhhi Sıcak Su Sistemlerinde Isınma ve Sıhhi Sıcak Su Giderlerinin Paylaştırılmasına İlişkin Yönetmeliktir. Yönetmelik, 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanununa dayanır ve merkezi ısıtmalı binalarda ısınma giderinin tüketime göre paylaştırılmasını hedefler.

Genel ortak gider kuralı ise KMK m.20'dedir: Kaloriferci gibi personel giderleri aksine anlaşma yoksa eşit, diğer ortak giderler arsa payı oranında paylaşılır. Isınma giderinin tüketime göre paylaştırılması konusunda ise yönetmelik özel düzenleme getirir; uygulamada yönetmelikteki usul esas alınır.

Pay Ölçer ile Isı Sayacı Arasındaki Fark

Cihaz	Nereye takılır	Ne ölçer	Tipik kullanım
Isı pay ölçer (payölçer)	Her radyatörün üzerine	Radyatörün yaydığı ısıyı birim (sayısal değer) olarak; kWh değil	Dikey tesisatlı eski binalar
Isı sayacı (kalorimetre)	Dairenin tesisat girişine	Daireye giren ısı enerjisini kWh olarak	Yatay (daire girişli) tesisatlı binalar
Termostatik vana	Radyatöre	Ölçmez; oda sıcaklığını ayarlar	Tüketimi kontrol etmeye yarar

Pay ölçer bir oran verir: Dairenizin toplam birimlerin yüzde kaçını tükettiğini gösterir. Isı sayacı ise doğrudan enerji miktarını ölçer. Her iki sistemde de okumalar genellikle yetkili bir paylaştırma firması tarafından yapılır ve hesap bu firmaya yaptırılır.

Fatura İki Kısma Ayrılır: Ortak ve Bireysel Pay

Kazan dairesinde yakılan yakıtın tamamı dairelere ulaşmaz. Borularda kaybolan ısı, merdiven boşluğu gibi ortak alanların ısınması ve binanın asgari sıcaklıkta tutulması da bir maliyettir. Bu nedenle yönetmelik faturayı ikiye ayırır:

Ortak kullanım payı: Sistem kayıpları, ortak alanlar ve asgari ısınma için ayrılan kısım. Bağımsız bölümlerin kullanım alanına (m²) göre paylaştırılır.
Bireysel tüketim payı: Kalan kısım. Pay ölçer veya ısı sayacı okumalarına göre paylaştırılır.

Uygulamada ve yönetmeliğin yaygın yorumlarında bu ayrım yüzde 30 ortak, yüzde 70 bireysel olarak bilinir. Yönetmelikte değişiklik yapılmış olabileceğinden ve ortak payın hesaplanma yöntemi bazı durumlarda farklılaşabileceğinden, güncel oranı ve istisnaları yönetmeliğin son halinden kontrol edin. Sıhhi sıcak su giderinin paylaşımı da yönetmelikte ayrıca düzenlenmiştir.

Boş Daire Isınma Gideri Öder mi?

Evet, ortak kısımdan. Dairede kimse oturmasa ve radyatörler kapalı olsa bile boru kayıpları ve ortak alanların ısınması o daireyi de etkiler; ayrıca komşu dairelerin ısısı boş daireye geçer. Bu nedenle boş daire, ortak kullanım payından m²'si oranında sorumlu olur. Bireysel tüketim payı ise pay ölçerdeki okumaya göre hesaplandığından, gerçekten hiç ısıtılmıyorsa bu kısım sıfıra yakın çıkar.

Yönetmelikten doğan bu paylaşım usulü, kat malikleri kurulu kararıyla boş daireyi tamamen muaf tutacak şekilde değiştirilemeyebilir. Farklı bir uygulama düşünüyorsanız önce yönetmeliğin emredici hükümlerini kontrol edin.

Örnek Hesap

Aşağıdaki örnek, yüzde 30 ortak / yüzde 70 bireysel ayrımı varsayılarak hazırlanmıştır. Aylık toplam ısınma gideri 60.000 TL, binada 4 daire var:

Daire	m²	Pay ölçer birimi	Ortak pay (18.000 TL, m²'ye göre)	Bireysel pay (42.000 TL, birime göre)	Toplam
1 (zemin)	100	1.200	4.500 TL	12.600 TL	17.100 TL
2	100	1.000	4.500 TL	10.500 TL	15.000 TL
3 (boş)	100	0	4.500 TL	0 TL	4.500 TL
4 (çatı)	100	1.800	4.500 TL	18.900 TL	23.400 TL
Toplam	400	4.000	18.000 TL	42.000 TL	60.000 TL

Hesap adımları:

Ortak pay: 60.000 × %30 = 18.000 TL. Her dairenin payı: 18.000 × (daire m² / 400).
Bireysel pay: 60.000 × %70 = 42.000 TL. Bir birimin değeri: 42.000 / 4.000 = 10,50 TL.
Her dairenin bireysel payı: birim sayısı × 10,50 TL.
İki kalem toplanır.

Gerçek hesaplarda paylaştırma firmaları radyatör büyüklüğü, cephe ve kat konumu için düzeltme katsayıları uygulayabilir. Bu katsayılar yönetmelik ve firma yöntemine göre değişir.

Pay Ölçer Yoksa Ne Olur?

Pay ölçer veya ısı sayacı bulunmayan binalarda paylaşım genellikle yönetim planındaki hükme, hüküm yoksa KMK m.20'deki genel kurala göre yapılır. Merkezi ısıtmalı binalarda ölçüm sistemi kurulmasının zorunluluğu ve kapsamı Enerji Verimliliği Kanunu ile ilgili yönetmeliklerde düzenlenmiştir; binanızın kapsamda olup olmadığını güncel mevzuattan kontrol edin. Sistem kurulumu bir kat malikleri kurulu kararıyla planlanmalı ve karar tutanağa geçirilmelidir. Toplantı için genel kurul toplantısı nasıl yapılır yazısına bakabilirsiniz.

Yöneticiler İçin Kontrol Listesi

Okuma dönemlerini (aylık/sezonluk) ve firmayı kat maliklerine duyurun.
Her dönem okuma tablosunu ve faturayı birlikte paylaşın; şeffaflık itirazları azaltır.
Pay ölçeri kurcalanan veya okumaya erişim vermeyen daireler için yönetmelikteki tahmini hesap usulünü uygulayın.
Isınma giderini işletme projesinde diğer aidat kalemlerinden ayrı gösterin.
Sezon sonunda avans ile gerçek tüketim arasındaki farkı daire bazında mahsup edin.

Tutarları daire bazında dağıtmak için aidat paylaşım hesaplama aracından yararlanabilirsiniz; farklı sayaç paylaşımı yöntemleri için sözlüğümüze göz atın.

Kaynaklar

Isınma avanslarını ve sezon sonu mahsuplarını daire bazında izlemek için Apartman Portal'ın aidat takibi özelliğini inceleyebilirsiniz.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Oranlar ve usuller yönetmelik değişiklikleriyle güncellenebilir; güncel metni resmi kaynaktan kontrol edin.