Apartman PortalKMK m.22, ortak gider alacağını güvenceye alan iki aşamalı bir sistem kurar. Önce, bağımsız bölümden kira veya oturma hakkı gibi bir sebeple devamlı yararlananlar da borçtan müteselsilen sorumlu tutulur (kiracının sorumluluğu kira bedeliyle sınırlıdır). Borç bu yolla da alınamazsa kanun şunu öngörür: “mahkemece tesbit edilen borcunu ödemiyen kat malikinin bağımsız bölümü üzerine, varsa yöneticinin yoksa kat maliklerinden birinin yazılı istemiyle bu borç tutarı için, diğer kat malikleri lehine kanuni ipotek hakkı tescil edilir.”
Önemli nokta, ipoteğin kendiliğinden doğmamasıdır: borcun önce mahkemece tespit edilmesi, ardından yöneticinin yazılı talebiyle tapuya tescil edilmesi gerekir. Aynı maddenin son fıkrası, gider borcunu ödemeyenlerden olan alacağın öncelikli olduğunu da belirtir.
Örnek: 18 ay boyunca toplam 54.000 ₺ aidat ödemeyen bir daire için yönetici dava açıp borcu tespit ettirir; karar sonrasında tapu müdürlüğüne yazılı başvuruyla 54.000 ₺ için kanuni ipotek tescil ettirir. Daire satılmak istendiğinde bu kayıt tapuda görünür.
Ayrıntılar için KMK m.22 ve aidat borcu yüzünden ev haczedilir mi yazısına bakın.