Apartman PortalKısa cevap: En az bir yıl çalışmış kapıcının iş sözleşmesi kanunda sayılan bir sebeple sona ererse, her tam çalışma yılı için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarında kıdem tazminatı doğar; yıl artığı süreler oranlanır ve tutar kıdem tazminatı tavanını aşamaz. İşveren sözleşmeyi bildirim süresi vermeden feshederse ayrıca ihbar tazminatı ödenir. Her iki tazminat da apartmanın personel gideridir ve aksine anlaşma yoksa KMK m.20 uyarınca kat maliklerine eşit olarak paylaştırılır.
Gönüllü yöneticilerin çoğu bu hesabı ilk kez, kapıcı emekli olurken ya da işten ayrılırken yapıyor ve çoğu zaman kasada bunu karşılayacak para olmuyor. Bu yazıda hesabın mantığını, rakamlı bir örneği ve giderin binaya nasıl yansıtılacağını adım adım anlatıyorum. Kapıcıyı işe alma aşaması için kapıcı işe alma rehberimize bakabilirsiniz.
Kıdem Tazminatı Hangi Durumlarda Doğar?
Kıdem tazminatı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun geçici 6. maddesi uyarınca hâlâ yürürlükte olan 1475 sayılı İş Kanunu m.14'e dayanır. Kapıcı en az bir yıl çalışmışsa ve sözleşme şu sebeplerden biriyle sona ermişse tazminat hakkı doğar:
- İşverenin (apartman yönetiminin) sözleşmeyi feshetmesi; ancak işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışı nedeniyle yapılan haklı fesih (4857 m.25/II) hariç,
- İşçinin haklı nedenle feshi (4857 m.24; örneğin ücretin ödenmemesi, sigortasız çalıştırılma),
- Muvazzaf askerlik nedeniyle ayrılma,
- Emeklilik (yaşlılık aylığı veya toptan ödeme) amacıyla ya da gerekli sigortalılık süresi ve prim gün sayısını doldurarak ayrılma,
- Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi isteğiyle ayrılması,
- İşçinin ölümü (tazminat mirasçılarına ödenir).
Kapıcı herhangi bir sebep göstermeden kendi isteğiyle istifa ederse kural olarak kıdem tazminatı doğmaz. Ancak istifa dilekçesinde “maaşlarım geç ödendi” gibi haklı bir sebep yazıyorsa durum değişir; bu yüzden ayrılış belgelerini dikkatle saklayın.
Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?
1. Giydirilmiş brüt ücreti bulun
Hesaba esas alınan ücret yalnızca çıplak brüt maaş değildir. Kapıcıya düzenli olarak sağlanan para ve parayla ölçülebilen menfaatler (örneğin düzenli yol veya yemek yardımı, sürekli ödenen ikramiyenin aylığa düşen kısmı) eklenerek giydirilmiş brüt ücret bulunur. Kapıcı dairesinin kullandırılmasının ücrete eklenip eklenmeyeceği somut olaya göre tartışmalı olabilir; bu kalem için mali müşavir veya avukat görüşü alın.
2. Çalışma süresini hesaplayın
İşe giriş tarihinden çıkış tarihine kadar geçen süre yıl, ay ve gün olarak bulunur. Her tam yıl için 30 günlük ücret, artan aylar ve günler için orantılı tutar ödenir.
3. Tavanı kontrol edin
Bir yıl için ödenecek tutar, kıdem tazminatı tavanını aşamaz. Tavan her yıl ocak ve temmuz aylarında memur maaş katsayısına bağlı olarak güncellenir. 1 Temmuz – 31 Aralık 2026 dönemi için tavan, kamuoyuyla paylaşılan hesaplamalara göre 73.729,84 TL'dir (ilk yarı için 64.948,77 TL). Ödeme tarihinde güncel tutarı resmi kaynaktan mutlaka kontrol edin.
4. Kesintileri ayırın
Kıdem tazminatı gelir vergisinden istisnadır (193 sayılı GVK m.25/7); damga vergisi ve diğer kesintilerin uygulanıp uygulanmayacağını bordroyu hazırlayan mali müşavirle netleştirin. SGK primi kesilmez.
İhbar Tazminatı ve Bildirim Süreleri
Belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden taraf, karşı tarafa önceden bildirim yapmak zorundadır (4857 sayılı İş Kanunu m.17). Süreler kıdeme göre şöyledir:
| Çalışma süresi | Bildirim süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 yıl – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
Yönetim bu süreyi tanımadan sözleşmeyi sona erdirirse, süreye karşılık gelen ücreti ihbar tazminatı olarak öder. Bildirim süresi verilirse kapıcı bu süre boyunca çalışmaya devam eder ve kanuna göre günde en az iki saat iş arama izni kullanır. İhbar tazminatı gelir vergisine ve damga vergisine tabidir; kesinti hesabını mali müşavire bırakın.
Rakamlı Örnek (Varsayımsal)
Aşağıdaki rakamlar tamamen varsayımsaldır ve hesap mantığını göstermek içindir:
- 16 daireli apartman, kapıcı 8 yıl 3 aydır çalışıyor.
- Giydirilmiş brüt ücret: 33.030 TL (2026 brüt asgari ücreti; tavanın altında).
- Yönetim, kapıcı hizmetini dış firmaya devretmeye karar veriyor ve sözleşmeyi bildirim süresi vermeden sona erdiriyor.
| Kalem | Hesap | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Kıdem (8 tam yıl) | 33.030 × 8 | 264.240,00 |
| Kıdem (3 ay) | 33.030 × 3 / 12 | 8.257,50 |
| Brüt kıdem tazminatı | 272.497,50 | |
| İhbar (8 hafta = 56 gün) | 33.030 / 30 × 56 | 61.656,00 |
| Toplam brüt yük | 334.153,50 | |
| Daire başına eşit pay | 334.153,50 / 16 | 20.884,59 |
Kullanılmamış yıllık izin ücreti, ödenmemiş fazla mesai gibi diğer alacaklar varsa bunlar da eklenir. Bu tabloyu görünce çoğu yönetici aynı sonuca varıyor: tazminat tek seferde toplanmaya çalışılırsa her daireye bir anda büyük bir ek ödeme düşüyor.
Kimin Bütçesinden Ödenir?
Kapıcının işvereni apartman yönetimidir; tazminat da yönetimin ortak gideridir. KMK m.20/a'ya göre kat malikleri, aralarında başka türlü anlaşma olmadıkça kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderlerine ve bunlar için toplanacak avansa eşit olarak katılır. Tazminat da bu personel gideri kapsamında değerlendirildiğinden arsa payına göre değil, daire başına eşit dağıtılır. Kanunun tamamı için Kat Mülkiyeti Kanunu sayfamıza bakabilirsiniz.
Pratikte iki yol vardır:
- Önceden karşılık ayırmak (önerilen): Her ay yaklaşık bir aylık brüt ücretin on ikide biri kadar tutarı “kıdem karşılığı” olarak ayrı bir kalemde biriktirmek. Örnekteki apartmanda bu, aylık 33.030 / 12 = 2.752,50 TL, daire başına yaklaşık 172 TL demektir. Bu kalemi işletme projesi örneğindeki personel gideri satırına ayrı olarak ekleyebilirsiniz.
- Ödeme anında ek toplamak: Karşılık yoksa kat malikleri kurulu kararıyla ek avans toplanır. Bu durumda yükün tamamı o tarihteki kat maliklerine düşer; yıllar içinde daire satanlar hiç pay ödememiş olur. Ek toplamanın usulü için beklenmeyen gider için ek aidat yazımıza bakın.
Adım Adım Ayrılış Süreci
- Fesih kararını kat malikleri kurulunda görüşün ve karar defterine yazın; gerekçeyi açıkça belirtin.
- Fesih bildirimini yazılı yapın, bildirim süresi verilecekse başlangıç ve bitiş tarihini yazın.
- Mali müşavirden kıdem, ihbar, izin ücreti ve kesintileri gösteren bir hesap tablosu isteyin.
- Ödemeyi apartman banka hesabından kapıcının hesabına yapın; elden ödemeden kaçının.
- SGK işten çıkış bildirgesini kanuni süre içinde verin ve doğru çıkış kodunu seçin.
- Kapıcı dairesinin boşaltılma tarihini iş sözleşmesindeki hükme göre yazılı olarak hatırlatın.
- Ödemeyi işletme defterine “personel gideri – kıdem tazminatı” olarak işleyin ve tüm maliklerle paylaşın.
Sık Yapılan Hatalar
- Kıdem hesabında çıplak brüt ücreti kullanıp düzenli yan ödemeleri unutmak,
- Tavanın hangi döneme ait olduğunu kontrol etmemek,
- Kapıcıyı “istifa etmiş” göstermek için imza almak; bu tür belgeler sonradan kolayca tartışma konusu olur,
- Tazminatı arsa payına göre dağıtmak,
- Hiç karşılık ayırmayıp bütün yükü ayrılış ayına bırakmak.
Apartman Portal'da personel modülünde görevlinin vardiya ve avans kayıtlarını, kasa ve banka hareketlerini aynı yerde tutabilir; kıdem karşılığını işletme projesinde ayrı bir gider kalemi olarak tanımlayıp aylık aidata otomatik yansıtabilirsiniz.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Kıdem ve ihbar hesabını ödeme öncesinde bir mali müşavir veya iş hukuku avukatına kontrol ettirin.